చెవిలో నీరు చేరడం వల్ల తల తిరగడం: లోపల చిక్కుకుపోయిన నీరు తల తిరిగేలా చేస్తుందా?

డాక్టర్ కె. ఆర్. మేఘనాధ్

స్నానం చేసిన తర్వాత, ఈత కొట్టిన తర్వాత లేదా తలస్నానం చేసిన తర్వాత చెవిలో నీరు చేరడం అసౌకర్యంగా అనిపించవచ్చు. కొంతమందికి చెవి మూసుకుపోయినట్లు అనిపిస్తే, మరికొందరికి మరింత ఆందోళన కలిగించే లక్షణం కనిపిస్తాయి—అంటే అకస్మాత్తుగా తల తిరిగినట్లు లేదా గది మొత్తం తిరుగుతున్నట్లు అనిపిస్తుంది.

చెవిలో నీరు చేరడం నిజంగానే తల తిరగడానికి కారణం కాగలదా?

దీనికి సమాధానం 'అవును', కానీ చాలా సందర్భాలలో, తల తిరగడం తాత్కాలికమైనది మరియు దానంతట అదే తగ్గిపోతుంది.

చెవిలో నీరు చేరడం వల్ల తల ఎందుకు తిరుగుతుంది

లోపలి చెవిలో వెస్టిబ్యులర్ వ్యవస్థ (Vestibular System) అనే అత్యంత సున్నితమైన సమతుల్యత వ్యవస్థ ఉంటుంది. ఈ వ్యవస్థలో ద్రవంతో నిండిన నిర్మాణాలు ఉంటాయి, ఇవి మీ తల యొక్క స్థానం మరియు కదలికల గురించి సమాచారాన్ని నిరంతరం మెదడుకు పంపిస్తాయి.

చెవి నాళంలోకి నీరు ప్రవేశించినప్పుడు, ముఖ్యంగా దాని ఉష్ణోగ్రత మీ శరీర ఉష్ణోగ్రతకు గణనీయంగా భిన్నంగా ఉంటే, అది ఈ సమతుల్య వ్యవస్థను తాత్కాలికంగా ప్రభావితం చేయగలదు. ఈ దృగ్విషయాన్ని క్యాలోరిక్ ఎఫెక్ట్ అని అంటారు.

క్యాలోరిక్ ఎఫెక్ట్ అంటే ఏమిటి?

లోపలి చెవిలోని సమతుల్యత అవయవంలో ఉన్న ద్రవాల కదలిక మరియు సాంద్రత ఉష్ణోగ్రత మార్పుల వల్ల మారవచ్చు. ఈ మార్పుల వల్లే క్యాలోరిక్ ప్రభావం (Caloric Effect) ఏర్పడుతుంది.

సాధారణంగా, రెండు చెవులూ మెదడుకు సమానమైన సంవేదన సంకేతాలను పంపిస్తాయి. అయితే, ఒక చెవి శరీర ఉష్ణోగ్రత కంటే చాలా చల్లగా లేదా చాలా వేడిగా ఉన్న నీటికి గురైనప్పుడు, ఆ చెవిలోని ద్రవం కదలిక తాత్కాలికంగా మారుతుంది. దీంతో కుడి మరియు ఎడమ చెవుల నుంచి మెదడుకు చేరే సంకేతాల మధ్య అసమతుల్యత ఏర్పడుతుంది.

మీరు కదలకుండా నిలబడి ఉన్నప్పటికీ, ఈ వ్యత్యాసాన్ని మెదడు కదలికగా అర్థం చేసుకుంటుంది. దీంతో, మీరు ఈ క్రింది లక్షణాలను అనుభవించవచ్చు:

• తల తిరగడం

• వెర్టిగో లేదా తల తిరుగుతున్నట్లు అనిపించడం

• తల తేలికగా అనిపించడం

• సంతులనం కోల్పోయినట్లు అనిపించడం

• కొంతమందిలో స్వల్పకాలిక వికారం కలగడం

ఎటువంటి నీటి ఉష్ణోగ్రత తల తిరగడానికి కారణం కావచ్చు?

సాధారణ శరీర ఉష్ణోగ్రత సుమారు 37°C (98.6°F) ఉంటుంది.

నీటి ఉష్ణోగ్రత శరీర ఉష్ణోగ్రత కంటే గణనీయంగా చల్లగా లేదా వేడిగా ఉండి చెవిలోకి ప్రవేశిస్తే, క్యాలరిక్ ఎఫెక్ట్ (Caloric Effect) సంభవించవచ్చు. సాధారణంగా, నీటి ఉష్ణోగ్రత ఈ విధంగా ఉన్నప్పుడు తలతిరగడం వచ్చే అవకాశం ఎక్కువగా ఉంటుంది:

• 30°C (86°F) కంటే తక్కువ, లేదా

• 44°C (111°F) కంటే ఎక్కువ

సులభంగా చెప్పాలంటే, నీటి ఉష్ణోగ్రతకు మరియు మీ శరీర ఉష్ణోగ్రతకు మధ్య వ్యత్యాసం సుమారుగా 7°C కంటే ఎక్కువగా ఉంటే, మీకు తాత్కాలికంగా తల తిరగడం లేదా మైకం కలగవచ్చు.

అందుకే, చల్లని స్విమ్మింగ్ పూల్‌లోకి దూకినప్పుడు లేదా స్నానం చేసేటప్పుడు పొరపాటున చాలా వేడి నీరు చెవిలోకి వెళ్ళినప్పుడు కొందరికి తల తిరిగినట్లు అనిపిస్తుంది.

తల తిరగడం ఎంతకాలం ఉంటుంది?

అదృష్టవశాత్తూ, ఈ రకమైన తల తిరగడం సాధారణంగా తాత్కాలికమే.

చెవి లోపలి ఉష్ణోగ్రత మళ్లీ సాధారణ స్థితికి చేరుకున్నప్పుడు, శరీర సమతుల్యతను నియంత్రించే వ్యవస్థలోని ద్రవం యొక్క కదలిక స్థిరపడుతుంది. చాలా సందర్భాల్లో, సుమారు 10 నిమిషాల్లో తల తిరగడం తగ్గిపోతుంది.

తల తిరిగే అనుభూతి సాధారణంగా ఎటువంటి చికిత్స లేకుండానే దానంతట అదే తగ్గిపోతుంది.

గది ఉష్ణోగ్రతలో ఉన్న నీరు కూడా తలతిరుగుడికి కారణమవుతుందా?

అవును.

చల్లని మరియు వేడి నీటి వల్ల లక్షణాలు ఎక్కువగా కనిపించినప్పటికీ, శరీర ఉష్ణోగ్రతతో పోలిస్తే గది ఉష్ణోగ్రతలో తగినంత వ్యత్యాసం ఉంటే, ఆ నీరు కూడా అప్పుడప్పుడు తల తిరగడానికి కారణం కావచ్చు.

కొంతమంది వ్యక్తులు ఉష్ణోగ్రత మార్పులకు మరింత సున్నితంగా ఉంటారు, అందువల్ల నీటి ఉష్ణోగ్రతలో చిన్నపాటి మార్పులు వచ్చినా వారికి తల తిరగవచ్చు.

ఇది ఆందోళన చెందాల్సిన విషయమేనా? 

సాధారణంగా, కాదు.

చెవిలోకి నీరు వెళ్లిన వెంటనే కొద్దిసేపు తల తిరిగినట్లు అనిపించడం సాధారణంగా క్యాలరిక్ ఎఫెక్ట్ (Caloric Effect) వల్ల జరుగుతుంది. ఇది సాధారణంగా హానికరం కాదు. చెవి ఉష్ణోగ్రత మళ్లీ సాధారణ స్థితికి వచ్చిన తర్వాత ఈ లక్షణాలు వాటంతట అవే తగ్గిపోతాయి.

అయితే, ఈ క్రింది సందర్భాలలో మీరు ENT నిపుణుడిని సంప్రదించాలి:

• ఒకవేళ తల తిరగడం కొన్ని నిమిషాల కంటే ఎక్కువ సేపు ఉంటే

• మీకు తరచుగా తల తిరిగే సమస్య (వెర్టిగో) వస్తుంటే

• ఒకవేళ తల తిరగడం అనేది వినికిడి లోపంతో కూడి ఉంటే

• మీకు చెవి నొప్పి లేదా చెవి నుండి స్రావం వస్తే

• మీకు నిరంతర అసమతుల్యత లేదా వాంతులు ఉంటే

• మీకు చెవిపొరలో రంధ్రం (పెర్ఫొరేషన్) ఉందని తెలిసి ఉంటే.

ఈ లక్షణాలు మరింత పరీక్ష అవసరమయ్యే అంతర్లీన చెవి సమస్యను సూచించవచ్చు.

సారాంశం

అవును, చెవిలోకి నీరు వెళ్లడం వల్ల కొన్నిసార్లు తలతిరగడం రావచ్చు. ఇది సాధారణంగా క్యాలరిక్ ఎఫెక్ట్ వల్ల జరుగుతుంది. అంటే, శరీర ఉష్ణోగ్రత కంటే గణనీయంగా ఎక్కువగా లేదా తక్కువగా ఉన్న నీరు లోపలి చెవిలోని సమతుల్యత అవయవాల నుంచి వచ్చే సంకేతాలను తాత్కాలికంగా మార్చుతుంది. దీంతో మెదడుకు రెండు చెవుల నుంచి భిన్నమైన సంకేతాలు చేరి, తలతిరగడం లేదా వెర్టిగో (Vertigo) కలగవచ్చు.

అదృష్టవశాత్తూ, ఈ ప్రభావం సాధారణంగా ఎక్కువసేపు ఉండదు. చెవి ఉష్ణోగ్రత మళ్లీ సాధారణ స్థితికి చేరుకున్న కొద్ది నిమిషాల్లోనే చాలా మంది పూర్తిగా కోలుకుంటారు.

డాక్టర్ కె. ఆర్. మేఘనాధ్